Antolatu bidaia

Iratiko Oihana

Basoak

Multimedia

Iratiko Oihana
Iratiko Oihana
Irati en otoño
Extracto del Documental "Selva de Irati"
Argazki guztiak ikusi
Iratiko Oihana
Europako pagadi-izeidirik handienak kontuan harturik, bigarrena da Iratiko oihana, Alemaniako Oihan beltzaren atzetik. 17.000 hektarea inguruko gune berde handi-handi hori ia birjina da. Nafarroako ekialdeko Pirinioetan dago, mendiz inguratutako arro batean ( Ori, Abodi…), Pirinioetako Aezkoa eta Zaraitzu ibarren buruan.

Iratiko oihana natur altxorra da, balio ekologiko handikoa, eta babes figura desberdinak daude han: Mendilatz eta Tristuibarteako natur erreserbak eta Lizardoiako erreserba integrala, besteak beste. Pagadi usuek, bazkalekuek, izeiek eta ur freskoek osatzen dute kolore biziak oparitzen dizkigun paisaia, urtaro berriarekin eraldatzen den ingurune paregabea.

Sentsazio ugari eskainiko dizkizu hango oihanak: naturarekiko harremana bakardadean, pagoen eta izeien artean urak sortzen duen marmar basatia, Irati ibaiaren eta Irabia urtegiaren freskotasuna, basapiztien eta udazkenean eroritako hostoen hots iheskorra, basoko fruituen urrina eta Pirinioetako altxor hura estaltzen duen belar mantuaren leuntasuna. Hartu kamera eta mendi-botak, eta hasi ibiltzen basoa zeharkatzen duten bideetariko batean gaindi.

Bi sarbide ditu Iratiko oihanak: mendebaldekoa Orbaitzetatik eta ekialdekoa Otsagabiatik. Han, gainera, Interpretazio Zentroa dago, abiapuntu bikaina eremuari eta inguruari buruzko argibideak jasotzeko.

Gainaldeetako oihan usuetan edo bazkaleku argitsuetan galdutako bazter ugari dira balio handiko basapiztien populazioen babeslekuak eta habitatak. Espezie ugari bizi dira han: hegaztiak (erregetxoak, txontak, txantxangorriak, okil beltzak edo okil gibelnabarrak, besteak beste), uretako espezieak (amuarrainak, adibidez), eta ugaztunak (azeriak, basurdeak, lepahoriak eta orienak...) Iratiko oihanaren udazkeneko protagonista dira azken horiek, sasoi horretan araldian daudenez, emeak bereganatzeko arrek egiten dituzten orroen oihartzuna oihan osoan barreiatzen baita.

Flora ere aberatsa eta askotarikoa da. Baso lanak modu kontrolatuan garatu eta esparru batzuk jatorrian ziren bezala gorde diren arren, oihanaren itxura aldatuz joan da. Gaur egun, pago eta izeiekin batera landare ugari hazten dira: ezkiak, hurritzak, zumarrak, sahatsak, astigarrak, ezpelak, ipuruak, iratzeak, likenak, goroldioak, elorri beltzak eta jatorrizko espezie nagusia izan zela gogorarazten diguten haritz bakartiak. Paisaia askotariko horrek oparitzen duen kolore sorta udazkenean heltzen da une gorenera, garai horretan marroi beroek, hori biziek eta gorri zoragarriek zuhaitzen adaburuak tindatzen baitituzte.

Pirinioetako eremu horrek dituen eurien indize altua dela eta, erreka eta uhar ugarik zeharkatzen dute paisaiaren erliebe malkartsua. Urbeltza eta Urtxuria nabarmentzen dira horien artean. Elurretako Andra Mariaren ermitaren oinean bat egiten dute biek, Irati ibaia sortzeko.

Natur ingurune hori gordetzeko, hiru esparru babestu dira: Mendilatz eta Tristuibarteako natur erreserbak eta Lizardoiako erreserba integrala. Mendilatzeko natur erreserba izen bereko mendian dago, Orbaitzetan, eta 199 hektarea hartzen ditu, 1.100 metrotan gora. Horren inguruan ibiltzen ahal da, 14 km luze den eta zailtasun gutxi duen zidor seinaleztatu batean barna. Orbaitzetako Arma Olatik ateratzen da bidexka. Tristuibarteako natur erreserba Petxuberro mendiaren iparraldeko magalean dago, Hiriberrin, 940 metroko garaieran. La Cuestión mendian, Lizardoiako erreserba integrala , 850 eta 1.125 metro bitarteko garaieran, Irati oihaneko esparrurik interesgarriena da ekologiari dagokionez, pagadi eta izeidi birjinak baitaude han. 7 kilometroko ibilbide bat eginik hurbiltzen ahal zara hara. Kontrasarioko zidorra deitua, Irabiako urtegiaren buztanean hasten da zailtasun gutxiko bide hori. Era berean, 9 kilometroko ibilbide batean barna ibiltzen ahal da urlo horren ertzean gaindi.

Bestalde, zailtasun maila eta azalera desberdinetako zidor seinaleztatuen sare bat dago. Oihaneko beste bazter batzuetan barna bideratuko du bisitaria, eta urtaro bakoitzean natur ikuskizun ederrak oparitu dizkio. Aukeratu garraiobidea, eta ibili Irati oihanean barna oinez, bizikletaz, elur erraketez edo eskiz. Ezagutu ametsetako paisaia hori. Sorginak eta lamiak, besteak beste, bizi dira han, eta, lainoa delarik, Joana Albretekoaren espiritua paseatzen dute —Nafarroako erregina higanota izan zen, Parisen pozoitua— eta desagerrarazten dituzte bidean topatzen duten gizaki oro.

Bestalde, ez ahaztu Basajaunaren bizitokia dela, oihaneko jaunaren etxea, alegia. Gorputzez luzea da, ile luzea, eta indar harrigarria du, eta oreina baino trebeagoa da. Bidean aurkitzen baduzu, ez joan ihesean. Obeditu haren aginduak eta zure gidari babeslea izanen da oihanean zabiltzan bitartean.

  • Ibilbide gomendatua, Iratiko oihaneko ingurune hurbila ezagutzeko.
  • [+ ikusi fitxa osoa]

    Ba al zenekien...?

    Bi bide daude Iratiko Oihanera heltzeko: Orbaizetatik, Aezkoa ibarrean, eta Otsagabiatik, Zaraitzu ibarrean. Bi ibar horietan ingurunea interpretatzeko 7 behatoki daude, mahai panoramikoak dituztenak leku estrategikoetan kokatuta.

    Kokapena

    Ordutegia

    Verano: SERVICIO DE GUARDAS Y PUNTO DE INFORMACIÓN (Tasa de Mantenimiento*)

    Julio, Agosto, Septiembre

    • Acceso Arrazola: diario.
    • Acceso Casas de Irati: diario.

    Otoño: SERVICIO DE GUARDAS Y PUNTO DE INFORMACIÓN (Tasa de Mantenimiento)


    Septiembre y Octubre

    • Acceso Arrazola: todos los días.
    • Acceso Casas de Irati: todos los días.
    Noviembre.
    • Acceso Arrazola: todos los días hasta el 5. Y fines de semana de noviembre.
    • Acceso Casas de Irati: todos los días.

    PREZIOAK

    Oharrak:*cuando existe Servicio de Guardas y Punto de Información se cobra la Tasa de Mantenimiento:

    • Moto 2€
    • Coche 5€
    • Autobús 30€
    Descuentos para los alojados y consumiendo más de 15€ en los valles de Aezkoa y Salazar:
    • Moto 1€
    • Coche 2€
    • Autobus 15€

    Bisita gidatua

    Deskripzioa: consultar las diferentes posibilidades con las empresas.

    Bisitaren prezioa: consultar con las empresas.

    Enpresa kudeatzailea:

    • AUÑAK Excursiones: visitas guiadas en 4x4 por la Selva de Irati y Roncesvalles,  609 411 449.
    • Ekia, Actividades y Servicios: senderismo, visitas guiadas culturales y naturalísticas,  cursos de esquí de fondo, paseo guiados con raquetas de nieve, 696 899 995
    • G.A. Irati: visitas guiadas culturales y naturalísticas, 660 440 939 / 650 218 060. 
    • Guías K2: descenso de barrancos, 606 696 387 / 660 383 508
    • Hípica Arbayun: alquiler de caballos, marchas guia 636 227 368 / 646 986 035
    • Itarinatura: 660 268 750
    • Pirineo Natura: 680 671 142 

    Oharrak

    Situado en el interior del bosque, a 23 km de Ochagavía, el renovado centro "Casas de Irati" es un lugar de acogida, con información y servicios de bar y restaurante (contacto en junta@valledesalazar.com).

    Ordutegi, data eta prezio orientagarriak. Entitate arduradunarekin baieztatzea aholkatzen da